Bron: historische schets, gepubliceerd in het tijdschrift van de Heemkundige Kring "De Faluintjes" - 2005 - jaargang 18 Nr.1 - ter gelegenheid van de tentoonstelling over de harmoniëen en fanfares in de Faluintjes. Deze tentoonstelling werd opgezet naar aanleiding van de viering van het 222-jarig bestaan van de harmonie. Onze dank aan de Heemkundige Kring en in het bijzonder de auteur: Fons Dierickx.

De harmonie van Herdersem is haar oorsprong verschuldigd aan het aloude "Gilde van Sint-Antonius Abt", opgericht te Herdersem in 1663 onder Lodewijk de Valdez, op dat ogenblik baron van Herdersem. Vermoedelijk begeleidden de spelende gildebroeders voordien dan ook de kerkzang op alle belangrijke feestdagen. Het aantal muzikanten nam jaar na jaar toe en in 1783 was hun aantal groot genoeg om een echte "harmonie" te vormen, met alle mogelijke muziekinstrumenten uit die tijd. Het was dankzij de milde steun van baron Karel Ignatius de la Tour Taxis, baron van Herdersem van 1742 tot aan zijn dood in 1789, dat in 1783 de muziekmaatschappij te Herdersem werd opgericht, zoals vele fanfares en harmonieën in het vierde kwart van de 18de eeuw in onze gewesten ontstonden.

Ze kreeg de naam waaronder ze vandaag nog bekend staat: "Concordia et Docilitas", in hedendaagse bewoordingen zoveel betekent als "Samen voor hetzelfde doel".

In de nabijgelegen abdij van Affligem ontving zij in 1787 haar eerste vaandel. Gedurende de daaropvolgende jaren was de Herdersemse Muziekmaatschappij de enige in de omtrek en genoot ze omwille van haar zeer verdienstelijke uitvoeringen een welverdiende faam tot ver in de omtrek.

In de ons omringende dorpen ontstonden soortgelijke muziekverenigingen: de Koninklijke Harmonie Sint-Cecelia te Moorsel (1786), de Koninklijke Fanfare Sint-Cecilia te Meldert (1803), de Harmonie Sint-Cecilia te Baardegem (1821), enzovoort.

Naar aanleiding van de jubelviering 100 jaar werd door de Herdersemse gemeenteraad in zitting van 14 juni 1887 een verzoek aan de koning gericht om aan de harmonie de titel "koninklijk" te willen toekennen als beloning voor haar schitterend verleden, een titel die werd toegestaan bij koninklijk besluit van 31 juli 1890. Sinds die datum is de officiële naam van de vereniging dan ook "Koninklijke Harmonie Concordia et Docilitas".

De harmonie beleefde ook enkele internationale hoogdagen. Zowat om de vier à vijf jaar wordt er getracht een verbroedering tot stand te brengen met een buitenlandse harmonie. Men zoekt daarvoor steeds een partner van gelijkaardig "model". Tijdens deze verbroedering (4 à 5 dagen) geldt dat de muzikanten slaapplaats verlenen aan hun collegae. De bezoekende harmonie reist op eigen kosten naar de plaats van bestemming. Eenmaal aangekomen worden de bezoekers door de gastharmonie in de watten gelegd. Zonder uitzondering zijn deze verbroederingen steeds een doorslaand succes geweest en vele vriendschapsbanden zijn nog steeds actueel.

We kenden achtereenvolgens de Filarmónica P.Mascagni uit Camporgiano - Italië (1994) de Harmonie Verein Tennenbronn uit het Zwarte Woud - Duitsland (1999) de Filarmónica Pampilhosense uit Pampilhosa - Portugal (2005). In 2010 en 2012 was er met "de Portugezen" van dezelfde Filarmónica een nieuwe verbroedering. Een nieuw internationaal werd op poten gezet naar aanleiding van het jubileum 100 jaar van de Filarmónica, in 2020. De ganse onderneming moest worden afgeblazen door de welbekende corona-crisis.

De harmonie van Herdersem bestaat uit spelende leden waarin ook heel wat jongeren een plaats innemen. Per jaar komen de muzikanten 60 keer samen om de muziek te beoefenen op vrijdagavond (harmonie), een twaalftal vaste optredens (o.m. Sint-Antonius-stoet, lente- en kerstconcert, Allerheiligenviering...) en enkele occasionele evenementen. Met werkgroepen, bestuursvergaderingen, speciale repetities, studie weekends en zo veel meer...100 activiteiten vullen op die wijze het kalenderjaar. De harmonie heeft sinds 2007 zijn vaste stek in de Polyvalente Zaal van de vroegere Jongensschool. Dit lokaal wordt permanent gehuurd van de Stad Aalst.

In 2008 nam de Harmonie in derde afdeling deel aan de officiële provinciale muziektornooien en promoveerde met de grootste onderscheiding naar de tweede afdeling. De vier daaropvolgende jaren werd hard gewerkt aan kwaliteit. Meer dan een derde van de muzikanten schreven zich in aan de muziekacademie van Aalst. Voor velen onder hen was het de eerste kennismaking met het kunstonderwijs. Bij de oudste deelnemers onder meer de toen 68-jarige Albert Schepens, ruim veertig jaar dienst bij de zware kopers. Doel: in tweede afdeling kunnen bevestigen.

Vier jaar later, in 2012, trad de Harmonie aan voor het grote examen. De provinciale tornooien in Berlare bleken een groot succes: de harmonie behaalde opnieuw grootste onderscheiding in de tweede afdeling en staat vanaf dan in de eerste afdeling. In 2016 behaalde de Harmonie opnieuw de onderscheiding in de Eerste Afdeling.

In 2015 besliste de Harmonie om haar patrimonium veilig te stellen en tevens haar leden te vrijwaren van rechtsaansprakelijkheid in het kader van de verenigingsactiviteiten. Op 16 juni 2015 werd de "VZW Koninklijke Harmonie Concordia et Docilitas Herdersem" of kortweg " VZW Harmonie Herdersem"opgericht.

Het is dus duidelijk dat de Herdersemse harmonie niet meer weg te denken is uit het maatschappelijk leven binnen onze gemeente. De onvermoeide en onbaatzuchtige inzet van de vele honderden vrijwilligers doorheen de jaren, de eeuwen zelfs, ten dienste van de harmonie heeft ervoor gezorgd dat deze aloude vereniging zich steeds, ook in de moeilijkste omstandigheden, heeft weten te handhaven. Dit stukje Herdersemse eigenheid, men gebruikt daarvoor nu de term 'cultureel erfgoed', mag en zal niet verloren gaan.